Басты бет » Материалдар » 94(574): 373. 016 Қазақстан тарихы мектеп оқулықтарындағы ұлттың интеграциясы, патриотизмі мен бірлігі мәселелері

М.Д. Шаймерденова, Т. Жүргенов ат. Қазақ Ұлттық Өнер академиясының профессоры, т.ғ.к. E-mail: mena_MS@mail.ru, А.А. Кульшанова, Т. Жүргенов ат. Қазақ Ұлттық Өнер академиясының профессоры, т.ғ.к. E-mail: armankulshanova@mail.

94(574): 373. 016 Қазақстан тарихы мектеп оқулықтарындағы ұлттың интеграциясы, патриотизмі мен бірлігі мәселелері

«edu.e-history.kz» электрондық ғылыми журналы № 3(15), 2018

Тегтер: рухани құндылықтар, жастарды тәрбиелеу, тұжырымдама, Қазақстан тарихы, ұлттық идея., мұрағат, дерек көздері, оқулық
Аңдатпа:
Мақалада Қазақстан тарихы оқулығын дайындау барысында оқушылар мен студенттердің жаңа дүниетанымын қалыпастыруда рухани құндылықтарды және оның бағыттарын ескеру жөніндегі і авторлардың көпжылдық тәжірибелері қарастырылады. Авторлар оқулықпен жұмыс істеудің көпқырлы үрдісі барысында ұлттық тарихтың барлық кезеңдерінің өзекті мәселелерін анықтай отырып, көптеген сауалдар тастай отырып, тарихшылар мен әріптестерін ашық әңгімеге шақырады. Сондай-ақ оқулық пен оқу құралындағы жаңалықтар қарастырылып, өткен ғасырдың оқулықтарымен салыстыру жасайды. Түйін сөздер: оқулық, дерек көздері, мұрағат, рухани құндылықтар, жастарды тәрбиелеу, тұжырымдама, Қазақстан тарихы, ұлттық идея.
Мазмұны:

Қазақстан Республикасының Ұлттық тарихын зерделеу жөніндегі ведомствоаралық жұмыс тобының кеңейтілген отырысында Қазақстан Республикасының Мемлекеттік хатшысы Марат Тәжин қазіргі кезде тарихи ғылымға мүлдем жаңа талаптар қойылғанын және әлемдік тарихнамада танымдық әдістерді сыни қайта бағалаудың маңыздылығын атап өтті [1]. Оның сөйлеген сөзінде көздер мен мұрағаттарға жаңа көзқарас қалыптастыБіз үшін тарихшылар, дереккөздер мен мұрағат деректері өте маңызды, бұл көптеген жаңа нәрселерді ашып қана қоймай, адамзаттың тарихын түсінуге мүмкіндік береді, сонымен қатар оқулықтарда қолдануға қазіргі заманғы жастар үшін маңызды болып табылатын түпнұсқалық материалдарды қосуға мүмкіндік береді. Мен оқулықтар мен оқыту әдістемесі, бағдарламалары бойынша жұмыс тәжірибесіне жүгінгім келеді. Дегенмен,  Қазақстан тарихы туралы оқулықтарды сын тұрғысынан емес, қайта қарастырғым келеді (бұқаралық ақпарат құралдарында белсенді түрде талқыланады және бұл мәселе авторлардан кейін оқулықтардың сапасы үшін жауап беретін «Оқу құралы» орталығында шешілуі керек), ал мектеп оқушылары мен студенттерінің жаңа дүниетанымдық үлгісін құрастыру және олардағы басты рухани құндылықтарды және бағдарларды ескере отырып, қалыптастырады.

Қазақстан тарихына арналған оқулық мемлекеттік қауіпсіздік тұрғысынан қарастыру керек, өйткені ол жастарды тәрбиелеудің идеологиялық құралы болып табылады.. Сондықтан да Қазақстан тарихындағы оқулықтардың мазмұны бойынша пікірталастар форумдарда және БАҚ-да жалғасуда. Кеңестік Социалистік Республикалар Одағының құрамында осы Одақтың құрамына кіретін 15 республика бар, негізінен ресейлік авторлардың жазған оқулықтары мен оқулықтары бар, ал оқулықтардың кішкене бөлігі осы немесе басқа республиканың авторлары тарапынан жазылған.

Кәсіподақ республикалары тәуелсіздік алғаннан бері 90-жылдары әрбір республика өз оқулықтары мен оқу-әдістемелік құралдарын, соның ішінде Қазақстанды жазып және шығара бастады. Сонымен қатар, оқулықтардың авторлары әлі күнге дейін жаңа үлгі және оқу құралдарының тұжырымдамасы, оқытудың жаңа тұжырымдамасы, Қазақстанның тарихи тарихының жаңа тұжырымдамасын оқыту және бұрынғы советтік стереотиптерді, тарихи пролетариаттың қайталануын үйренбеген. Мұның бәрі көп қырлы үдеріс болып табылады, бұл уақытты, атап айтқанда, жаңа мұрағаттық дереккөздер негізінде мемлекеттің тарихын зерделеуді талап етеді.

Мұрағаттық көздерді ғылыми айналымға енгізу ең маңызды міндет болып табылады, өйткені белгілі болғанындай, олар тек Қазақстанның мемлекеттік қорларында ғана емес, сонымен қатар шетелде сақталады. Ұлттық тарихтың барлық дәуірлерінің - ежелгі дәуірдің, орта ғасырдың, жаңа уақыттың негізгі ұстанымдарын анықтау қажет болды.  Қазақстан президенті «Қазақстан-2050» стратегиясында бұрын-соңды анықтаған идеология қажет - бұл ұлт бірлігі: «Кез-келген қоғамдық бірлестік азаматтардың тек қана бір бөлігі ғана мүдделерді білдіретіндіктен, мемлекеттің негізгі идеялары халықтың бірлігі, азаматтық бейбітшілік, әлеуметтік тұрақтылық, этносаралық және конфессияаралық келісім, ымыраға келу және толеранттылық болуы тиіс. Қоғамда әмбебап мораль нормаларына, ұлттық дәстүрлерге, азаматтық жауапкершілікті дамытуға және патриотизмге негізделген рухани құндылықтар белгіленуі керек» [2]. Міне, ұлттың бірлігінен тұратын ұлттық идея тек қана қазақтар үшін ғана емес, Қазақстанда тұратын барлық этникалық топтар үшін дәстүрлі құндылықтар мен мұраттардың сақталуына және белсенді дамуына, сондай-ақ қоғамдық сананы сапалы жаңа әлеуметтік-тарихи және рухани мазмұнмен толтыруға арналған. Сондықтан, Мемлекет басшысы атап өткендей, ұлттың тарихи санасының өзегі бүкіл қазақстандық сәйкестік болуы тиіс. Мұның бәрі Қазақстанның жаңа тарихындағы қазіргі заманғы оқулықтарда мүлтіксіз көрінеді.

Түрлендіруші қоғамдардың тарихи ғылым динамикасы: жаңа фактілер, дереккөздер, мұрағаттық материалдар ашылып, оқиғалардың жаңа ғылыми түсіндірулері пайда болады, бірақ ең бастысы - бұл тарихи оқиғаларды объективті картаға түсіру үшін сенімді ғылыми негіз қалайды. Биылғы жылы мемлекет Қазақстандағы ғылыми орталықтардан - Шоқан Уәлиханов атындағы Тарих және этнология институтының және Иран, Қытай, Франция, Түркия, Ресей сияқты елдердің тарихының белгісіз беттерін осы елдердің мұрағаттарында зерттейтін ғалымдар тобын жібереді [3]. Шет елдердің алдыңғы қатарлы әдіснамасы мен әдіснамасы негізінде Қазақстанның мұрағат материалдары, сондай-ақ «Мәдени мұра» бағдарламасы бойынша Қазақстанның тарихы, археологиясы және этнографиясы бойынша арнайы зерттеулердің нәтижелері қазақ халқының ұлттық тарихының көкжиектерін кеңейтеді, орыс тарих материалдарын, мектеп пен университетті дамыту мен жетілдіруде баға жетпес болады. тарихтың оқулықтары. Сонымен қатар, бұл мемлекет басшысының бастамасы бойынша қазіргі заманғы материалдар мен жаңа деректер негізінде ұлттың жаңа тарихи дүниетанымын қалыптастырудың тамаша мүмкіндігі. 1996 жылы Қазақстан халқына Жолдауында Президент Н.Ә. Назарбаев саяси бағытта «Ұлттық идеяны қалыптастыру тек өз тарихымыздың жаңа оқылымы негізінде ғана мүмкін» ұлттық идеясын қалыптастыруға ерекше назар аударды [4]. Қазақстандық ғалымдар, тарих оқулықтарының, тарихшылардың және тұтастай алғанда қазақстандық қоғамның авторлары әрдайым Отан тарихының терең біліміне бағдарланғанын атап өту керек.  Сондықтан, белгілі тарихшылардың баяндамалары мен сөйлеген сөздері Л. Гумилев атындағы ЕҰУ-де Мемлекеттік хатшы Марат Тәжиннің төрағалығымен Қазақстан Республикасының Ұлттық тарихын зерделеу жөніндегі ведомствоаралық жұмыс тобының кеңейтілген мәжілісінде өте маңызды.  Іс жүзінде барлық сөз сөйлеушілер өткенді және қазіргі жағдайды объективті көзқарастың қажеттілігін атап өтті, бұл сөзсіз ұлтты біріктіретін, қазақстандықтарды ұлттық құндылықтарды нығайтатын, ұлттың мәдениетін және руханилығын сақтайтын басты құндылықтарды және рухани бағдарларды айқындауға бағыттайды.  Мұның бәрі оқу материалында маңызды түрде көрсетілуі керек.

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік хатшысы Марат Тәжин Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ-де өткен кездесуде бүгінгі күні Қазақстанның ұлттық тарихын қалай зерттеу керектігі туралы жаңа мәселе туындағанын атап өтті. Сонымен қатар, орыс мектептерін және университеттерде оқытудың тәсілдерін қайта қарау маңызды [5].

Сонымен қатар, көптеген ғылым мұғалімдері тарихи ғылымды оқытудағы маңыздылығы мен жауапкершілігін сезініп, ұлттың мәдени кодексін меңгеруді қалай қамтамасыз ету керектігі туралы сұраққа жауап табуға тырысады: руханият, салт-дәстүр, әдет-ғұрып, мәдениет республиканың жоғары оқу орындарында Қазақстан тарихын зерделеуге арналған сағаттардың бар санын құрайды.Жарияланған оқулықтарда ұсынылған, қол жетімді сағаттардың санына байланысты осы мәселелерді қысқарту қажет. Сонымен қатар, ежелгі дәуірден бастап Қазақстанның тарихын зерттеудің орнына, Қазақстан тарихы қазіргі кезеңде енгізілуде. Білім және ғылым министрлігінің жауапты хатшысы Әлия Ғалымова Қазақстанның мектептері мен жоғары оқу орындарында тарихты зерделеудің сағаттарының ең төменгі деңгейге дейін азайтылатынын және тақырыптың айтарлықтай өзгеретінін атап өтті [6].   

Бұл курстар сағаттық режімде қалай байланыстырылады? Бұл сұрақтар өте мұқият қарауды талап етеді. ЕҰУ-де өткен кеңейтілген кездесуде тарихшылардың Франк әңгімесі. Л.Гумилев мемлекеттің тарихын, ұлттық бірлік пен патриотизм призмасы арқылы жаңа ойлауды ғана емес, сондай-ақ оқу материалдарын жетілдіру мен Қазақстанның тарихын оқу орындарында толығымен зерделеу қажеттілігін алаңдатып отыр.

80-жылдардың аяғында, 90-шы жылдардың басында, қазақстандық авторлардың оқулықтары кеңес дәуіріндегі оқулықтармен құрылымдық және композициялық тұрғыдан сәйкес болды.  Жаңа геосаяси жағдайларда Қазақстан тарихына арналған оқулықтар жасау өте қиын болды.Тіпті қателіктерді іздестіру ғана болатын, бірақ сыни-аналитикалық қорытындылар мен оқулықтардың жаңа түрін жасау бойынша ұсынымдар болмаған сын-ескертпелер.  Пікірлер авторлары қандай да бір себептермен шолу тек оқулықта қателер мен қателерді іздеу ғана емес, сондай-ақ оң сәттерді көрсету екенін ұмытып кеткен. Мысалға, Петропавлдағы орта мектептің мұғаліміне біздің оқулықты мұқият оқып, әртүрлі нұсқаулар мен ұсынымдар бергеніне өте ризамын, әсіресе маңызды, ол оқулықтың құрылымы мен мазмұны жағымды аспектілерді атап өтті.

Сол дәуірдегі оқулықтардың авторлары бұрынғыдай әріптестердің, ғалымдардың жаңа деректерге қатысты қандай деректерді енгізу керек екендігін немесе тарихтың қай нүктелерін ұсыну керектігі туралы ұсыныстарды қажет етеді; мұғалімдер мен мұғалімдер - оқулықта олардың жұмыс тәжірибесіне сүйене отырып, не көргісі келетіні туралы. Бүгін ұсынылған жүйелік тәсіл, жаңа әдістемелік қондырғылар мен мұрағат материалдары 21 ғасырдың ғылыми парадигмасын ескере отырып, жақын болашақта оқулықтардың мазмұнын түбегейлі қайта қарауға мүмкіндік береді.

Қазақстанның 9-сынып оқушыларының тарих кітабында ұжымдық жұмыс тәжірибесі оқушыларға оқу кезеңіндегі мәдениет мәселелерін, халықты интеграциялауға ықпал ететін көрнекті тұлғалардың сипаттамасын және жас ұрпақ арасында патриотизм рухын тәрбиелеу маңызды екенін көрсетті. Оқулықтардың мазмұны, негізінен, жылдан жылға өзгеріп, басқа авторлар жасайтын бағдарламаларға байланысты. Сондықтан қысқа уақыт ішінде бағдарламалардың авторлары мен әр автордың көзқарасы бағдарламаның мазмұнын қалай өзгерткенін байқауға болады. Мысалға, биылғы жылы білім беру және модельдік бағдарламалардың мазмұны қайта қаралды, бұл Қазақстан тарихының көрінісін жақсартпады.

Қазақстан тарихындағы оқу материалының негізгі идеологиясы оқулықтарда, бірінші кезекте интеграция, патриоттық тәрбие, ұлттың бірлігі, мәтіннің материалдары Отанын қорғау, шекараларды, халықтың салт-дәстүрлерін қорғауға, тақырыптық атаулық этнос пен Қазақстанда тұратын этникалық топтар туралы ақпаратты қамтуға тиіс. Қазақстан тарихы бойынша оқу құралы дегеніміз не? Мемлекеттің тарихы - ғалымдардың зерттеулері және өз жұмыстарында өкілдік ететін барлық нәрселері - бұл мемлекеттік идеология, ғалымдардың көзқарасы бойынша мемлекеттің тарихының көрінісі.

Қазақстан тарихындағы оқулықтар авторларының жұмысын тиімдірек ету үшін бірнеше жыл бойы қолданылатын оқулықтар авторларымен бірге бағдарламаларды әзірлеуді ұсынамын және олардың мазмұны Қазақстанның тарихын зерттеу және бақылау кезінде ғалымдар жасайтын жаңа тарихи фактілерге толы болады. Қазақстан тарихындағы оқулықтардың сапалы мазмұнын жетілдіру үшін мен Л. Гумилев атындағы ЕҰУ кеңейтілген жиналысында уақытылы анықталған отандық ұлттық тарихтың жаңа тұжырымдамалық мәселелерін енгізуді ұсынамын, кітап оқулықтары ретінде біз үшін студенттердің құндылықтарын қалыптастыратын жүйелі білімді, олардың ұлттық-мемлекет және жеке құндылықтар.

2013 оқу жылында жалпы білім беру мектептерінің 9 сынып оқушылары үшін білім беру мекемелерінде мақұлданған және жалпы білім беру мектептерінің мұғалімдерінің ескертулерімен толықтырылған «Қазақстанның жаңа тарихы» атты жаңа ұрпақ оқулығы жарық көрді (7). Оқу құралы бойынша жұмысқа кірісу - авторлар, оқу құралын өзгертуге және оны жаңа ұрпақтың оқулықтарына айналдыруға шешім қабылдады. Осылайша, Қазақстанның тарихына арналған үш кітапты идеясы туылып құрылды, оның ішінде оқулықтың өзі, оқушыларға арналған хрестоматияға және мұғалімдерге көмек көрсету әдістемесі бар.Тарих ғылымдарының докторы Аяған Б. мен орта мектептің мұғалімі Н. Ткаченкомен бірге біз материал жинап, оқушыларға арналған хрестоматияны және оқытушыларға арналған әдістемелік нұсқаулықты жаздық.  Мұғалімдерге ыңғайлы болу үшін және алдағы сабаққа дайындалу үшін оқулықтың барлық өзгерістерін ескере отырып, орта мектеп мұғалімдеріне арналған әдістемелік нұсқаулық жазылды. Егер біздің оқулықты алдыңғы ұрпақтардың Қазақстан тарихы туралы оқулықтармен салыстырсақ, әдетте, бұрынғы оқулықтарда тек қана мәтін бар. Біз оқулыққа тек мәтінді ғана емес, сондай-ақ түрлі қызықты, оңай есте сақталған материалдарды енгіздік, сондай-ақ мәтіндегі диаграммалар мен кестелерді ұсындық. Оқу құралы заманауи білім жүйесін ескере отырып жазылды және оқушыларға тек қана сабақтарға, емтихандарға ғана емес, ұлттық бірыңғай тестілеуге (ҰБТ) дайындық кезінде көмекші болды.Осылайша, оқулық Қазақстан тарихында, жеке тұлғаларда белгілі өмірлік және әлеуметтік шаралар туралы қысқаша өмірбаяндық ақпарат түрінде толықтырылды; карталармен жұмыс жасалды, әрбір абзацта тест сұрақтарына, есте сақтауға арналған сұрақтар енгізілді. Әр болімнің соңында берілген көлемнің өзіндік сараптамасы үшін жалпы сұрақтар қосылды.

Жоғарыда айтылғандардан басқа, дәуірдің қысқа құжаттары қосылды, ол мәтінді растап, студенттерді оқып жатқан кезеңде шын мәнінде болған жағдайға қызығушылық танытты. Бұдан өзге, әрбір параграфтың соңында схемалар мен кестелер қосылды, оларды оқушылар материалды оқып болған соң аяқтауы тиіс. Оқулықтың әрбір параграфында түсіндірме және энциклопедиялық сөздіктерде түсініксіз және түсініксіз сөздерді іздемейтіні үшін, жылтырлығы (аз терминдер - тұжырымдамалық аппарат) берілді, содан кейін олар айтылғандарды оқып, түсіне алады, жаңа сөздерді есте сақтап, олардың сөздік қорына қосады , сонымен қатар, уақытты жоғалтпай-ақ, өздерінің эрудициясын кеңейтті. Ыңғайлы болу үшін оқулықтың соңында рефераттар тізімін, жазуға арналған әдебиеттерді оқушылар мен мұғалімдерге қиындық тудырмауы үшін, рефераттардың тізімі, бөлімдерде қолданылған, қосымша ұсынылған және көздер тізімі таңдалды.Қызығатын және таланты студенттер мен балаларға портфолио түріндегі жоғары күрделігі тапсырмалар, мозаика, кітапшалар мен кроссвордтар қосып, ОК Қазақстанның Коммунистік партиясы бірінші хатшыларының тізімін, тарихи анықтаманы толықтырды.

Сіздің назарыңызға, дәуір дәуіріндегі құжаттар түрінде ұсынылған қосымша қызықты материалдар тек құжаттар, кітаптар мен газеттердің әртүрлі жинақтарынан ғана емес, сондай-ақ Қазақстан Республикасының Орталық Мемлекеттік мұрағатынан да бірінші рет алынып, бұрын шығарылған емес. Оқулықта орналастырылған фотосуреттерді Қазақстан Республикасының Мемлекеттік кинематографы мен фотосуреттер мұрағаты, атап айтқанда Мұрағат директоры Сейтова Алла Федоровна ұсынды, оған біз өте ризамыз.

Елдің келешегінің жаңа дүниетанымдық моделі, қалыптасқан ұлттық идея және ұлттық идентификацияны нығайтуға бағытталған негізгі идеалдар, құндылықтар мен нұсқаулықтар - мұның бәрі қазіргі заманғы оқушылармен гуманитарлық және әлеуметтік пәндерді, ең алдымен тарихи ғылымдарда оқу процесінде игеруде.  Сондықтан ұлттық тарих пен мәдениетті зерделеу мәселесі өте өткір болды. Тарих ғылым ретінде қоғамның дамуы мен әлеуметтік институт ретінде маңызды рөл атқарады, қоғамның рухани бағыттылығын жүзеге асырады.

Қазақстан тарихына арналған оқулықтар жасаған кезде қазіргі Қазақстанның полиэтникалық мемлекет екенін ұмытпаған жөн, Қазақстанда 130-дан астам этникалық топ бар. Қазақстанның ұлттық тарихын зерделеу жөніндегі ведомствоаралық жұмыс тобының отырысында айтылғандай, тарих ғылымы ең алдымен этникалық және саяси қақтығыстарды қоса алғанда, түрлі әлеуметтік жанжалдарды алдын алуға және шешуге көмектесуі керек.

Әдебиеттер

1.  Народ в потоке истории  // Казахстанская правда. - 2013. - 06 июня.

2.  Назарбаев Н.  Стратегия «Казахстан-2050»: новый политический курс состоявшегося государства. Послание Президента Республики Казахстан – Лидера нации Н.А.Назарбаева народу Казахстана // Казахстанская правда. - 2013. - 15 декабря.

3.  Изучать историю лучше за границей  // Время. - 2013. - 13 июня.

4.  Назарбаев Н. О положении в стране и основных направлениях внутренней и внешней политики на 1997 год. Послание Президента страны народу Казахстана // Казахстанская правда. - 1996. - 8 октября.

5.  История не требует часов // Время. - 2013. - 13 июня.

6.  Аяган Б., Шаймерденова М.Д. История Казахстана. Учебник для 9 класса общеобразовательной школы. - Алматы: Атамура, 2005, 2009.

7.  Шаймерденова М.Д. История Казахстана. Учебное пособие для студентов высших учебных заведений. Издание второе. - Алматы: Изд. центр КМИ «Парасат», 2015. - 218 с.

References:

1. Narod v potoke istorii  // Kazahstanskaya Pravda. - 2013.  06 iyunya.

2. Nazarbaev N.  Strategiya «Kazahstan-2050»: novyj politicheskij kurs sostoyavshegosya gosudarstva. Poslanie Prezidenta Respubliki Kazahstan – Lidera nacii N.A.Nazarbaeva narodu Kazahstana// Kazahstanskaya pravda. - 2013. - 15 dekabrya.

3. Izuchat' istoriyu luchshe za granicej  // Vremya. - 2013. - 13 iyunya.

4. Nazarbaev N. O polozhenii v strane i osnovnyh napravleniyah vnutrennej i vneshnej politiki na 1997 god. Poslanie Prezidenta strany narodu Kazahstana // Kazahstanskaya pravda. - 1996. - 8 oktyabrya.

5. Istoriya ne trebuet chasov // Vremya. - 2013. - 13 iyunya.

6. Ayagan B., SHajmerdenova M.D. Istoriya Kazahstana. Uchebnik dlya 9 klassa obshcheobrazovatel'noj shkoly. - Almaty: Atamura, 2005, 2009.

7. SHajmerdenova M.D. Istoriya Kazahstana. Uchebnoe posobie dlya studentov vysshih uchebnyh zavedenij. Izdanie vtoroe. - Almaty: Izd. centr KMI «Parasat», 2015. - 218 s.

М.Д. Шаймерденова, кандидат исторических наук, профессор КазНАИ имени Т.К. Жургенова

E-mail:mena_MS@mail.ru Казахстан, г. Алматы

А.А. Кульшанова, кандидат исторических наук, профессор КазНАИ имени Т.К. Жургенова

E-mail:armankulshanova@mail.ru Казахстан, г. Алматы

 Вопросы интеграции, патриотизма и единства нации в школьных учебниках по истории Казахстана

Аннотация

В статье рассматривается опыт работы авторов над учебниками по истории Казахстана с позиции проектирования новой мировоззренческой модели школьников и студентов и учета в них главных духовных ценностей и ориентиров.

Авторы в статье рассматривают многогранный процесс работы над учебниками при этом определяя ключевые позиции всех периодов национальной истории, задаются многими вопросами и вызывают на откровенный разговор историков и коллег. Также в статье четко просматривается, что нового в учебники и учебные пособия авторы вносят по сравнению с учебниками прошлого века.

Ключевые слова: учебник, архивные источники, архив, духовные ценности, воспитание молодежи, концепция, история Казахстана, национальная идея

M.D.Shaimerdenova, Candidate of Historical Sciences, Professor of Kazakh National Academy of Art by T.Jurgenov E-mail:mena_MS@mail.ru Almaty, Kazakhstan

A.A.Kulshanova, Candidate of Historical Sciences, Professor of Kazakh National Academy of Art by T.Jurgenov E-mail:armankulshanova@mail.ru Almaty, Kazakhstan

 Questions of integration, patriotism and unity of the nation in school textbooks on the history of Kazakhstan

Summary

The article reviews the experience of authors on textbooks on the history of Kazakhstan from the standpoint of designing a new worldview model of schoolchildren and students and taking into account the main spiritual values ​​and landmarks in them.

The authors in the article consider the multifaceted process of work on textbooks while determining the key positions of all periods of the national history, are asked many questions and cause for frank conversation of historians and colleagues. Also, the article clearly shows that the authors add textbooks and teaching aids to textbooks in comparison with the textbooks of the last century.

Key words:textbook, archival sources, archive, spiritual values, education of youth, concept, history of Kazakhstan, national idea


Пікір жоқ

Пікір қалдыру үшін кіріңіз немесе тіркеліңіз